Kudzivirira Kenza yeMapapu

Pazuva reWorld Lung Cancer Day (Nyamavhuvhu 1), ngatitarisei kudzivirira gomarara remapapu.

Kudzivisa zvinhu zvinoisa njodzi uye kuwedzera zvinhu zvinodzivirira zvinogona kubatsira kudzivirira kenza yemapapu.

Kudzivisa zvinhu zvinokonzera kenza kunogona kubatsira kudzivirira mamwe magomarara. Zvinhu zvinokonzera kenza zvinosanganisira kusvuta, kufuta, uye kusaita maekisesaizi akakwana. Kuwedzera kwezvinhu zvinodzivirira zvakaita sekurega kusvuta uye kurovedza muviri kunogonawo kubatsira kudzivirira mamwe magomarara. Taura nachiremba wako kana imwe nyanzvi yehutano nezvekuti ungaderedza sei njodzi yako yegomarara.

Zvinotevera ndizvo zvinokonzera kenza yemapapu:

1. Kusvuta fodya, fodya, uye mapaipi

Kusvuta fodya ndicho chinhu chinonyanya kukonzera kenza yemapapu. Kusvuta fodya, fodya, uye mapaipi zvese zvinowedzera njodzi yekenza yemapapu. Kusvuta fodya kunokonzera vanhu vanosvika 9 pa10 vane kenza yemapapu muvarume uye vanhu vanosvika 8 pa10 vane kenza yemapapu muvakadzi.

Ongororo dzakaratidza kuti kusvuta fodya ine tar shoma kana nicotine shoma hakuderedzi njodzi yekenza yemapapu.

Ongororo dzinoratidzawo kuti njodzi yekubatwa nekenza yemapapu nekuda kwekusvuta fodya inowedzera nenhamba yefodya dzinosvuta pazuva uye makore anosvuta. Vanhu vanosvuta vane njodzi yekubatwa nekenza yemapapu ka20 kupfuura avo vasingasvuti.

2. Utsi hwemunhu anoputa

Kusvuta fodya yemunhu ari kuputa fodya zvakare kune njodzi yekenza yemapapu. Utsi hwemunhu ari kuputa fodya ihutsi hunobva mufodya inopfuta kana chimwe chigadzirwa chefodya, kana kuti hunoburitswa nevanosvuta. Vanhu vanosvuta fodya yemunhu ari kuputa ...

3. Nhoroondo yemhuri

Kuva nenhoroondo yemhuri yekenza yemapapu chinhu chinokanganisa kenza yemapapu. Vanhu vane hama yakambova nekenza yemapapu vanogona kunge vaine mukana wakapetwa kaviri wekuva nekenza yemapapu kupfuura vanhu vasina hama yakambova nekenza yemapapu. Nekuti kusvuta fodya kunowanzo itika mumhuri uye nhengo dzemhuri dzinosangana neutsi hwevamwe, zvakaoma kuziva kana njodzi yakawedzera yekenza yemapapu iri kubva munhoroondo yemhuri yekenza yemapapu kana kuti kubva mukusangana neutsi hwefodya.

4. Kutapukirwa neHIV

Kubatwa nehutachiona hweHIV (human immunodeficiency virus) (HIV), hunokonzera acquired immunodeficiency syndrome (AIDS), kunobatanidzwa nenjodzi huru yekenza yemapapu. Vanhu vane HIV vanogona kunge vaine njodzi yekenza yemapapu inopfuura kaviri pane avo vasina hutachiona. Sezvo huwandu hwekusvuta hwakakwirira kune avo vane HIV pane kune avo vasina hutachiona, hazvizivikanwe kana njodzi yakawedzera yekenza yemapapu iri nekuda kwehutachiona hweHIV kana kuti kubva pakusvuta fodya.

5. Zvinhu zvinokonzera njodzi kune nharaunda

• Kushandiswa nemwaranzi: Kushandiswa nemwaranzi chinhu chinokonzera kenza yemapapu. Mwaranzi yebhomba reatomu, kurapwa nemwaranzi, bvunzo dzemifananidzo, uye radon ndizvo zvinokonzera mwaranzi:
• Mwaranzi yebhomba reatomu: Kusangana nemwaranzi mushure mekuputika kwebhomba reatomu kunowedzera njodzi yekenza yemapapu.
• Kurapa nemwaranzi: Kurapa nemwaranzi pachipfuva kunogona kushandiswa kurapa mamwe magomarara, kusanganisira kenza yemazamu neHodgkin lymphoma. Kurapa nemwaranzi kunoshandisa x-rays, gamma rays, kana mamwe marudzi emwaranzi anogona kuwedzera njodzi yekenza yemapapu. Kana mwaranzi yakawedzerwa, njodzi inowedzera. Njodzi yekenza yemapapu mushure mekurapa nemwaranzi yakakwira muvarwere vanosvuta kupfuura muvasingasvuti.
• Kuongororwa kwemifananidzo: Kuongororwa kwemifananidzo, senge CT scans, kunoisa varwere munjodzi yekuvhenekwa nemwaranzi. Kuongororwa kweCT spiral CT scans kunoratidza varwere munjodzi yekuvhenekwa nemwaranzi shoma pane kuongororwa kweCT scans kwakakwira. Pakuongorora kenza yemapapu, kushandiswa kweCT scans kunoderedza njodzi dzinobva mumwaranzi.
• Radon: Radon igesi ine radioactive inobva mukuputsika kweuranium mumatombo nevhu. Inonyura muvhu, yopinda mumhepo kana mumvura. Radon inogona kupinda mudzimba nepaburi riri pasi, pamadziro, kana pahwaro, uye huwandu hweradon hunogona kuungana nekufamba kwenguva.

Ongororo dzinoratidza kuti huwandu hwakawanda hwegasi reRadon mumba kana kubasa hunowedzera huwandu hwevanhu vatsva vanobatwa nekenza yemapapu uye huwandu hwevanhu vanofa nekenza yemapapu. Njodzi yekenza yemapapu yakanyanya kune vanoputa vanobatwa neRadon kupfuura kune vasingasvuti vanobatwa nayo. Muvanhu vasina kumbobvira vaputa, vanhu vanosvika 26% vanofa nekenza yemapapu vanobatanidzwa nekubatwa neRadon.

6. Kuonekwa pabasa

Ongororo dzinoratidza kuti kusangana nezvinhu zvinotevera kunowedzera njodzi yekubatwa nekenza yemapapu:

• Asbhestosi.
• Arsenic.
• Chromium.
• Nickel.
• Beriliyamu.
• Kadhimiyumu.
• Tar uye soot.

Zvinhu izvi zvinogona kukonzera kenza yemapapu kuvanhu vanobatwa nazvo kubasa uye vasina kumbobvira vaputa. Sezvo huwandu hwezvinhu izvi huchiwedzera, njodzi yekenza yemapapu inowedzerawo. Njodzi yekenza yemapapu yakanyanya kukwira kune vanhu vanobatwa nazvo uye vanoputawo.

• Kusvibiswa kwemhepo: Ongororo dzinoratidza kuti kugara munzvimbo dzine huwandu hwakanyanya hwekusvibiswa kwemhepo kunowedzera njodzi yekubatwa nekenza yemapapu.

7. Mishonga yeBeta carotene muvanhu vanoputa fodya zvakanyanya

Kutora mapiritsi e beta carotene kunowedzera njodzi yekubatwa nekenza yemapapu, kunyanya kune vanoputa fodya vanoputa paketi imwe chete kana kupfuura pazuva. Njodzi yacho yakakura kune vanoputa fodya vanonwa kanenge kamwe chete kedoro zuva rega rega.

Zvinotevera zvinhu zvinodzivirira gomarara remapapu:

1. Kusasvuta

Nzira yakanakisisa yekudzivirira kenza yemapapu ndeyekusaputa fodya.

2. Kurega kusvuta

Vanosvuta vanogona kuderedza njodzi yavo yekubatwa nekenza yemapapu nekurega. Kune vanosvuta vakamborapwa kenza yemapapu, kurega kusvuta kunoderedza njodzi yekubatwa nekenza itsva yemapapu. Kupihwa mazano, kushandiswa kwemishonga inotsiva nicotine, uye kurapwa nepfungwa dzakaipa kwakabatsira vanosvuta kurega zvachose.

Mumunhu akarega kusvuta, mukana wekudzivirira kenza yemapapu unoenderana nekuti munhu akasvuta kwemakore mangani uye kuti akasvuta kwenguva yakareba sei uye kuti agara kwenguva yakareba sei kubva paakarega kusvuta. Mushure mekunge munhu arega kusvuta kwemakore gumi, njodzi yekenza yemapapu inoderera ne30% kusvika 60%.

Kunyangwe njodzi yekufa nekenza yemapapu ichigona kudzikiswa zvakanyanya nekurega kusvuta kwenguva yakareba, njodzi haizombofi yakaderera senjodzi yevasingasvuti. Ndosaka zvichikosha kuti vechidiki vasatange kusvuta.

3. Kusanyanya kusangana nezvinhu zvinokonzera njodzi kubasa

Mitemo inodzivirira vashandi kubva pakubatwa nezvinhu zvinokonzera kenza, zvakaita seasbestos, arsenic, nickel, uye chromium, inogona kubatsira kuderedza njodzi yavo yekubatwa nekenza yemapapu. Mitemo inodzivirira kusvuta kubasa inobatsira kuderedza njodzi yekenza yemapapu inokonzerwa neutsi hwemunhu anoshandiswa nevamwe.

4. Kusanyanya kubatwa neradon

Kuderedza huwandu hweradon kunogona kuderedza njodzi yekenza yemapapu, kunyanya kune vanoputa fodya. Huwandu hwakawanda hweradon mudzimba hunogona kuderedzwa nekutora matanho ekudzivirira kubuda kweradon, akadai sekuvhara pasi pevhu.

Hazvisi pachena kana zvinotevera zvichideredza njodzi yekubatwa nekenza yemapapu:

1. Kudya

Dzimwe ongororo dzinoratidza kuti vanhu vanodya michero kana miriwo yakawanda vane mukana wakaderera wekubatwa nekenza yemapapu pane avo vanodya miriwo mishoma. Zvisinei, sezvo vanoputa fodya vasingadyi zvekudya zvine hutano zvakanyanya kupfuura vasingasvuti, zvakaoma kuziva kana njodzi yakaderera iri mukudya zvine hutano kana kuti kusasvuta.

2. Kurovedza muviri

Dzimwe ongororo dzinoratidza kuti vanhu vanoita zvekurovedza muviri vane mukana wakaderera wekubatwa nekenza yemapapu pane vanhu vasingasvuti. Zvisinei, sezvo vanosvuta vanowanzoita zvekurovedza muviri zvakasiyana nevasingasvuti, zvakaoma kuziva kana kurovedza muviri kunokanganisa njodzi yekubatwa nekenza yemapapu.

Zvinotevera hazvideredzi njodzi yekenza yemapapu:

1. Mishonga yeBeta carotene kune vasingasvuti

Ongororo dzevasingasvuti dzinoratidza kuti kutora mishonga yekuwedzera ye beta carotene hakuderedzi njodzi yavo yekenza yemapapu.

2. Zvinovaka muviri zveVitamin E

Ongororo dzinoratidza kuti kutora mishonga yekuwedzera vhitamini E hakukanganisi njodzi yekenza yemapapu.

Manyuko:http://www.chinancpcn.org.cn/cancerMedicineClassic/guideDetail?sId=CDR62825&type=1